Okuma

C2 Fransızca okuma: çeviri jürisi seçimini nasıl açıklıyor?

Bir jürinin ölçütünü, bir çevirmenin çekincesini ve bir eleştirmenin cevabını karşılaştır. Kapsamı sınırlandırılmış yargıları ve biçim ile işlev arasındaki farkı okumayı çalış.

Kısaca

Jüri, ritimdeki algılanabilir kopuşlara öncelik verir; çevirmen, belirgin bir kopuşun Fransızcada aynı işlevi koruyup korumadığını sorar. Eleştirmen ne uğruna neden vazgeçildiğinin açıklanmasını ister. Gerekçeli bir seçim tartışmaya açık kalabilir.

Sarı akılda tutulacak fikirBlue öğrenilecek Fransızca

Şık bir Fransız okuma salonunda, bir masanın çevresinde açık duran iki boş kitabı tartışan küçük bir edebiyat jürisi.
Bir çeviri jürisi, yarışan sürümlerdeki le rythme unsurunu değerlendiriyor. İllüstrasyon: Atelier

Un prix, plusieurs critères de lecture

A · Communiqué du jury

Nous avons retenu une traduction qui rend perceptibles1 les ruptures de rythme du texte. Ce choix ne signifie pas que les autres propositions seraient infidèles. Il privilégie2 un effet auquel le jury a accordé une importance particulière cette année, après discussion des contraintes propres à chaque version.

B · Entretien avec une traductrice

Une rupture très visible en français peut recouvrir ce qui, dans la langue de départ3, demeurait discret. Il ne suffit pas de reproduire un mouvement pour en conserver la fonction. Je ne conteste pas le droit du jury de choisir ; je voudrais que le lecteur puisse voir ce que ce choix laisse au second plan4.

C · Chronique critique

La pluralité des critères ne nous dispense pas de juger. Elle nous oblige à nommer l’arbitrage5. Un palmarès devient trompeur lorsqu’il fait passer une préférence argumentée6 pour la disparition de toute alternative raisonnable. À l’inverse, répéter que « tout se vaut » rendrait inutile la discussion que le prix pourrait précisément ouvrir.

Türkçe oku

Metnin ritmindeki kopuşları algılanabilir kılan bir çeviri seçtik. Bu seçim, diğer çalışmaların aslına sadık olmadığı anlamına gelmiyor. Her sürüme özgü kısıtları tartıştıktan sonra, jürinin bu yıl özellikle önem verdiği bir etkiye öncelik veriyor.

Fransızcada çok belirgin bir kopuş, kaynak dilde ince bir nüans olarak kalan şeyi gölgeleyebilir. Bir hareketi yeniden üretmek, işlevini korumaya yetmez. Jürinin seçim yapma hakkını sorgulamıyorum; okurların bu seçimin neleri arka plana ittiğini görmesini istiyorum.

Ölçütlerin çokluğu bizi yargıda bulunmaktan muaf tutmaz. Neyi öne çıkarıp neyi geri plana attığımızı belirtmemizi gerektirir. Bir ödül listesi, gerekçeli bir tercihi tüm makul alternatiflerin ortadan kalkması gibi sunduğunda yanıltıcı olur. Buna karşılık, ‘her şey aynı derecede iyi’ demeyi tekrarlamak da ödülün başlatabileceği tartışmayı anlamsız kılar.

reproduire un mouvementbir hareketi yeniden üretmek

Odak: Ani bir kopuş gibi biçimsel bir özelliği korumak.

en conserver la fonctionişlevini korumak

Odak: Bu özelliğin okur üzerinde yarattığı etkiyi korumak.

nommer l’arbitragene uğruna neden vazgeçildiğini belirtmek

Odak: Hangi etkiye öncelik verildiğini, hangisinin geri plana düştüğünü açıklamak.

Biçim ve etkiyi gösteren küçük bir örneği incele
Fransızca sürümOlası okuma
Elle ouvre la lettre. Puis le silence.Kısa cümle parçası, kopuşu belirginleştirir.
Elle ouvre la lettre, puis se tait.Kesintisiz cümle, geçişi daha akıcı kılar.

Bu iki Fransızca cümle, bir ritim tercihini örnekler. Dosyada çevirmen, belirginliğin kaynak dildekiyle aynı işlevi görüp görmediğini sorar. Jürinin açıklaması hangi etkiyi tercih ettiğini söyler; kazanan çeviriden bir pasaj sunmaz.

Soru 1Hesap gerekmiyor
Jüri hangi iddiayı açıkça reddeder?

Bir cevap seç.

Cevap ve açıklama

Diğer sürümlerin mutlaka aslına sadakatsiz olduğunu.. Jüri, seçiminin diğer çalışmaların aslına sadık olmadığı anlamına gelmediğini açıkça söyler.

Soru 2Hesap gerekmiyor
Çevirmen neyi sorgular?

Bir cevap seç.

Cevap ve açıklama

Bir kopuşu kopyalamanın işlevini her zaman koruyup korumadığını.. Hareketi yeniden üretmekle işlevini korumayı ayırır ve seçimin neyi arka plana ittiğini sorar.

Soru 3Hesap gerekmiyor
Eleştirmene hangi görüş uyar?

Bir cevap seç.

Cevap ve açıklama

Makul alternatifler varlığını korurken bir tercih gerekçelendirilebilir.. Eleştirmen hem her şeyi eşdeğer saymayı hem de makul alternatifleri silen bir hükmü reddeder.

Soru 4Hesap gerekmiyor
Jürinin açıklamasında cette année neyi sınırlar?

Bir cevap seç.

Cevap ve açıklama

Vurgunun kapsamını: bu jüri, bu etkiye bu yıl özel bir ağırlık vermiştir.. Zaman ifadesi, bütün ödüller için kalıcı bir kural koymak yerine jürinin verdiği ağırlığı belirli bir döneme yerleştirir.